Een volle tank voelt vaak als de grootste kostenpost van autorijden. Toch is brandstof maar een deel van het plaatje. Wie alleen naar de pompprijs kijkt, komt bijna altijd te laag uit.
Bij het berekenen van benzinekosten, of breder, de kosten van autorijden, is het handig om twee vragen uit elkaar te trekken. Wat kost je auto per kilometer? En wat kost die per maand? Die twee hangen samen, maar geven net een ander inzicht. Per kilometer zie je wat elke rit echt kost. Per maand zie je wat er structureel uit je budget verdwijnt, ook als je minder rijdt.
Zo reken je autokosten uit
De basis is eenvoudig:
Autokosten = vaste kosten + variabele kosten
En daarna:
Kosten per km = totale kosten / aantal gereden kilometers
In de praktijk werkt dat in vijf stappen.
Eerst zet je de vaste kosten op een rij. Denk aan afschrijving, verzekering, wegenbelasting, vast onderhoud en parkeerkosten.
Daarna kijk je naar de variabele kosten. Daaronder vallen brandstof, variabel onderhoud en reparatie, banden en variabele afschrijving.
Vervolgens tel je alles op tot een totaalbedrag per jaar.
Dat jaarbedrag deel je door 12 om je autokosten per maand te krijgen.
Tot slot deel je de jaarlijkse kosten door het aantal gereden kilometers. Dan weet je wat autorijden per kilometer kost.
Waarom alleen benzinekosten berekenen te beperkt is
Veel mensen beginnen met de literprijs. Dat is logisch, want die zie je direct op het tankstation. Volgens CBS lag de gemiddelde prijs van Euro 95 op 14 juli 2026 op 2,245 euro per liter.
Maar zelfs als je precies weet wat je aan benzine uitgeeft, heb je nog geen volledig beeld van je autokosten. Verzekering, motorrijtuigenbelasting en afschrijving lopen namelijk gewoon door, ook als de auto een week stil staat.
Dat is een veelgemaakte fout: alleen brandstof meenemen en de vaste lasten vergeten.
Gemiddelde autokosten per maand
Voor een grove inschatting kun je de gemiddelde maandbedragen van Nibud gebruiken, peildatum juni 2025. Die bedragen zijn gebaseerd op een bepaald jaarkilometrage en geven dus vooral een richtlijn.
- Miniklasse: 356,00 euro per maand bij 8.500 km per jaar
- Compacte klasse: 419,00 euro per maand bij 9.000 km per jaar
- Kleine middenklasse: 554,50 euro per maand bij 11.000 km per jaar
- Middenklasse: 703,50 euro per maand bij 11.000 km per jaar
Deze bedragen laten zien dat de maandlasten flink kunnen oplopen, ook bij relatief bescheiden kilometrages.
Gemiddelde autokosten per kilometer
Nibud geeft ook gemiddelde totale kosten per kilometer, eveneens peildatum juni 2025:
- Miniklasse: 0,503 euro per km
- Compacte klasse: 0,559 euro per km
- Kleine middenklasse: 0,605 euro per km
- Middenklasse: 0,804 euro per km
Hier zie je meteen waarom een rit van 100 kilometer meer kost dan alleen de benzine in de tank. Bij een kleine middenklasse kom je gemiddeld uit op 60,50 euro voor 100 kilometer. Bij een middenklasse is dat 80,40 euro.
Rekenvoorbeeld: kleine middenklasse benzineauto
Stel, je rijdt een kleine middenklasse benzineauto en legt 11.000 kilometer per jaar af. Dan kom je volgens Nibud, juni 2025, uit op deze maandkosten.
De vaste kosten zijn samen 337,00 euro per maand:
- Afschrijving, vast: 171,50 euro
- Verzekeringen: 77,00 euro
- Motorrijtuigenbelasting: 63,50 euro
- Onderhoud, vast: 25,00 euro
De variabele kosten zijn samen 217,50 euro per maand:
- Afschrijving, variabel: 51,00 euro
- Onderhoud en reparatie: 69,00 euro
- Brandstof: 97,50 euro, berekend bij 1,97 euro per liter
Het totaal komt daarmee uit op 554,50 euro per maand.
De kilometerprijs is 0,605 euro per km.
Dit voorbeeld maakt iets belangrijks duidelijk. De brandstofpost is 97,50 euro per maand, terwijl de totale maandlast 554,50 euro is. Benzine is dus zichtbaar, maar niet dominant.
Per maand of per kilometer, welke berekening is handiger?
Dat hangt af van je vraag.
Wil je weten of je auto past binnen je maandbudget, dan is een maandbedrag het handigst. Je ziet dan wat er elke maand aan vaste en variabele lasten uitgaat.
Wil je ritten vergelijken, zakelijke kilometers doorrekenen of bepalen wat extra rijden kost, dan is de prijs per kilometer nuttiger.
In de praktijk heb je beide nodig. De maandkosten helpen bij je huishoudbudget. De kilometerprijs helpt bij keuzes zoals vaker met de auto gaan, een andere auto overwegen of een reiskostenvergoeding beoordelen.
Motorrijtuigenbelasting meenemen in je berekening
Wegenbelasting, officieel motorrijtuigenbelasting of MRB, hoort bij de vaste kosten. Het bedrag in 2026 hangt af van brandstof, emissie en gewicht.
Voor sommige voertuigen gelden aparte regels in 2026. Volledig elektrische auto’s krijgen tot en met 2028 30 procent korting op de MRB. Plug-in hybrides vallen sinds 2026 onder het reguliere tarief. Kampeerauto’s vallen vanaf 1 januari 2026 onder een halftarief van 50 procent.
Voor ondernemers met een bestelauto geldt in de periode van 1 juli tot en met 31 december 2026 een tijdelijke halvering van de MRB.
Wie zijn eigen kosten wil uitrekenen, kan hiervoor de rekenhulp en tarieven van de Belastingdienst gebruiken.
Kilometervergoeding en zakelijke ritten
Niet alleen autobezitters rekenen met een kilometerprijs. Ook voor werk is dit relevant.
De onbelaste kilometervergoeding is vanaf 1 januari 2026 maximaal 0,25 euro per kilometer. Een hogere vergoeding kan via de werkkostenregeling mogelijk zijn.
Werkgevers gebruiken hiervoor het Handboek Loonheffingen van de Belastingdienst.
Voor zzp’ers geldt in 2026 dat zij 0,25 euro per kilometer van de winst mogen aftrekken voor zakelijke ritten met een privéauto.
Rekenvoorbeeld: onbelaste kilometervergoeding in 2026
Stel, een werknemer rijdt 10.000 zakelijke kilometers per jaar.
Dan is de onbelaste vergoeding:
10.000 x 0,25 euro = 2.500 euro per jaar
Per maand is dat:
2.500 / 12 = 208,33 euro per maand onbelast
Dit bedrag is niet hetzelfde als de werkelijke totale autokosten. Het is het maximale onbelaste bedrag per kilometer dat een werkgever in 2026 kan vergoeden.
Zo voorkom je een te lage inschatting
Wie autokosten per maand of per kilometer wil berekenen, doet er goed aan om deze posten apart te noteren:
- vaste afschrijving
- verzekering
- motorrijtuigenbelasting
- vast onderhoud
- parkeerkosten
- brandstof
- variabel onderhoud en reparatie
- banden
- variabele afschrijving
Juist die verdeling helpt. Je ziet dan ook meteen welke kosten doorlopen als je minder rijdt, en welke meebewegen met het aantal kilometers.
Dit artikel is informatief en geen persoonlijk financieel advies. Raadpleeg voor jouw situatie een onafhankelijk adviseur.
FAQ
Hoe bereken je benzinekosten per kilometer?
De volledige kosten per kilometer bereken je door alle jaarlijkse autokosten te delen door het aantal gereden kilometers. Alleen naar benzine kijken geeft meestal een te laag beeld.
Wat kost een auto gemiddeld per maand?
Volgens Nibud, juni 2025, varieert dat van 356,00 euro per maand voor een miniklasse tot 703,50 euro per maand voor een middenklasse, bij de genoemde jaarkilometrages.
Wat is de onbelaste kilometervergoeding in 2026?
Vanaf 1 januari 2026 is de onbelaste kilometervergoeding maximaal 0,25 euro per kilometer.
Welke kosten vergeten mensen vaak bij autorijden?
Vooral vaste kosten worden vaak onderschat, zoals afschrijving, verzekering en motorrijtuigenbelasting. Die lopen ook door als je weinig rijdt.
Waar kun je je autokosten controleren?
Voor gemiddelde kosten kun je kijken op de website van Nibud. Voor kilometervergoeding en MRB kun je terecht bij de Belastingdienst, onder meer via het Handboek Loonheffingen en de rekenhulp voor tarieven.
